قافڵەی پێشکەوتووی فڕۆکەی بۆمبهاوێژی هێزی ئاسمانیی ئەمریکا، ناوەندی ئەنجامدانی ئۆپەراسیۆنی توڕەیی ئەفسانەیی ئەمریکا بووە، هەڵمەتێکی بەرفراوانی ئاسمانی و دەریایی کە لە مانگی شوباتی 2026 دەستیپێکرد و ئێرانی کردە ئامانج.
بە ئامانجی هەڵوەشاندنەوەی ژێرخانی سەربازیی ئێران و ڕێگریکردن لە بەدەستخستنی چەکی ئەتۆمی، ئۆپەراسیۆنەکە فڕۆکەی بۆمبهاوێژەکانی B-1، B-2 و B-52ـی لەخۆگرتبوو، کە زیاتر لە 13,000 ئامانجیان پێکا. فڕۆکەی لانسەری B-1 لە هێزی ئاسمانیی ئەمریکا گەورەترین باری تەقەمەنی ئاڕاستەدار و نا ئاڕاستەداری هەڵگرت. فڕۆکەی سپیرتی B-2، بۆمبهاوێژیی دزەکەر، دەتوانێت بۆ لێدانی ئامانجە تەواو پارێزاوەکان، وەک دامەزراوەی مووشەکی بالیستیی ژێر زەوی، ئاسمانی پارێزراو ببڕێت. لەگەڵ لاوازکردنی بەرگریی ئاسمانیی ئێران، فڕۆکە بۆمبهاوێژە ستراتۆفۆرترێسەکانی B-52 بە بەکارهێنانی چەکی نیشانەپێکانی وردی وەک تەقەمەنیی هێرشی ڕاستەوخۆی هاوبەش، ئەرکە سەروو زەمینییەکانیان ئەنجامداوە.
وەزارەتی جەنگی ئەمریکا جەختی لەسەر سروشتی زۆر وردی ئەم ئەرکانە کردووەتەوە، کە بۆ کەمکردنەوەی دەرئەنجامە نەخوازراوەکان داڕێژراون. یەکێک لەو ئەرکانە هێرشی ئاسمانیی بۆ ئامانجە سەربازییەکانی دوورگەی خارگی ئێرانی لەلایەن فڕۆکە بۆمبهاوێژەکانەوە لەگەڵ دوورکەوتنەوە لە زیانگەیاندن بە ژێرخانی نەوتی خاو لە تەنیشتیانەوە لەخۆگرتبوو. لە دانەیەکی تردا، فڕۆکە بۆمبهاوێژەکانی B-2 بارەگاکانی سوپای پاسدارانی شۆڕشگێڕیی ئیسلامییان لە قووڵایی ژێر زەویدا پێکا. فڕۆکە بۆمبهاوێژەکان GBU-57 (یەکەی بۆمبهاوێژی زەمینی)ـی قەبارەداری بڕەڕی تەقەمەنییان بەکارهێناوە کە دەتوانێت بگات بە ئامانجەکانی ژێرزەوی.
لە میانی کۆنگرەیەکی ڕۆژنامەوانیدا لە مانگی ئازاری 2026، فەریقی یەکەمی هێزی ئاسمانیی ئەمریکا دان کەین، سەرۆکی دەستەی ئەرکانی هاوبەشی هێزی ئاسمانیی ئەمریکا، باسی لە بەکارهێنانی چەکی بڕەڕی GBU-72ـی کێش 2,268 کیلۆگرام کرد بۆ ئەو ناوچانەی کەنار دەریا لە نزیک گەرووی هورمز کە سیستەمی بەرگریی مووشەکی کروزیان تێدا جێگیرکراوە. بە هەمان شێوە بەرپرسان تیشکیان خستۆتە سەر بەکارهێنانی هێرشی داینامیکی، کە تێیدا فڕۆکەوانەکان لە میانی فڕینێکدا لەسەر بنەمای هەواڵگریی هاوکات بۆ ئامانجە نوێیەکان ئاڕاستە دەکرێنەوە.
بنەمای ئەم ئۆپەراسیۆنە ئاڵۆزانە بریتییە لە ڕێسای ڕاهێنانی چڕ بۆ تیمە فڕۆکەوانییەکانی ئەمریکا. ئەم ڕاهێنانە فرە قۆناغییە جەخت لەسەر کارامەیی تایبەتمەندی تاکەکەسی، کاری پێکەوەیی تیم و ئۆپەراسیۆنە گەورەکانی یەکەکان دەکاتەوە، لەوانەش ئەرکەکانی شەڕی ھاوشێوەکراو و کەشتیوانی مەودا دوور. پێکهاتەیەکی بەرچاوی ئەم ڕاهێنانە بریتییە لە ڕێنمایی لەسەر یاسای جەنگی چەکداری، کە پێویستی دەکات فڕۆکەوانەکان جیاوازی بکەن لە نێوان ئامانجە سەربازی و مەدەنییەکان و سنووردارکردنی زیانە لاوەکییەکان. ئەم ڕێسایانە وردبینی و بەکارهێنانی بەرپرسیارانەی هێز مسۆگەر دەکەن.