لە ژێر ڕۆشنایی زیادبوونی بازرگانیی ماددەی هۆشبەر لە سەرانسەری سنورەکانی، دەزگای کۆنتڕۆڵکردنی ماددەی هۆشبەری تاجاکستان (DCA) داوای هاوکاری کردووە لە ئیدارەی بەگژداچوونەوەی ماددە هۆشبەرەکانی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا.
“بەهۆی گۆڕانکارییەکان لە بارودۆخی سیاسی ئەفغانستان، دووبارە سەرهەڵدانەوەی دەستە تاوانکارییە ڕێکخراوەییەکان لە ناوچەکە، و زیادبوونی بازرگانیی ماددە هۆشبەرەکان لە ڕیگەی تاجاکستانەوە، دەسەڵاتدارانی تاجاکستان و ئەمریکا ئامادەیی خۆیان دەربڕیووە بۆ بەهێزکردنی چالاکییە هاوبەشەکانیان لە ڕاگرتنی بازرگانیی ماددەی هۆشبەر،” دەزگای کۆنتڕۆڵکردنی ماددەی هۆشبەری تاجاکستان لە مانگی ئازاری ساڵی 2022 ئەمەی ڕاگەیاند.
بەگوێرەی ئامارەکانی دەزگای کۆنتڕۆڵکردنی ماددەی هۆشبەری تاجاکستان، دەزگاکانی چەسپاندنی یاسای حکومەتی تاجاکستان دەستیان گرت بەسەر زیاتر لە چوار تەن لە ماددەی هۆشبەری نایاسایی لە ساڵی 2021، واتە زیاتر لە 68.4% لە ڕێژەی ماددەی دەستبەسەردا گیراو لە ساڵی 2020 چێگەی ئاماژەیە ڕێژەی دەستبەسەرداگیراوی هێرۆین و حەشیش لە ساڵی 2021 زیاتر لە دوو ئەوەندەی ساڵی 2020 بوو.
ئەمریکا هەوڵەکانی خستەگەڕ بۆ یارمەتیدانی تاجاکستان لە کۆنتڕۆڵکردنی سنورەکانی لە چەکداری نایاسایی، بازرگانیی ماددەی هۆشبەر، وە بە هەمان شێوە کۆچکردنی نایاسایی. لە 5ی مانگی ئازاری ساڵی 2022، بە هاوکاری لەگەڵ ڕێکخراوی نێودەوڵەتی بۆ کۆچکردن، باڵوێزخانەی ئەمریکا لە دوشانبە بۆ چارەسەرکردنی ئەم کێشانەی سنور پڕۆژەیەکی سێ ساڵیان خستە بواری جێبەجێکردنەوە.
باڵوێزخانەی ئەمریکا پلانی بۆ خەرجکردنی 900,000 دۆلار بۆ ئەم پرۆژەیە دانا، کە مەشقکردنی پاسەوانی سنوری تاجاکستان و باشترکردنی ژێرخانی لەسەر سنوری نێوان ئەفغنستان و تاجاکستان لەخۆدەگرێت.
“لە ساڵی 2002ەوە حکومەتی ئەمریکا پڕۆژەی جیاوازی جێبەجێکردووە بۆ بەهێزکردنی ئاسایشی سنور لە ڕێگەی نۆژەنکردنەوە و بنیاتنانەوەی بنکە سنورییەکان، خاڵە دامەزراوەکانی پەڕینەوە لە سنور و سێ ناوەندی مەشقکردن. وە بە هەمان شیوە بەرنامەی هاوکاریشی دابینکراوە، لەوانە نوێکردنەوەی ئامێرەکان و مەشقپیکردن بۆ پاراستنی ئاسایش و سەقامگیریی ناوخۆی تاجاکستان،” لە مانگی ئازاری ساڵی 2022 باڵویزخانە ئەمەی ڕاگەیاند.
لە مانگی ئازاری ساڵی 2022، سەرۆکی دەزگای کۆنتڕۆڵکردنی ماددەی هۆشبەری تاجاکستان خەبیبوڵڵا ڤۆهیدزۆدا داوای لە کۆمەڵگەی نێودەوڵتی کرد کە هاوکاری وڵاتەکەی بکەن لە بەرامبەر زیادبوونی هەڕەشەکان لەلایەن ئەفغنستانەوە، لەوانە بازارگانی ماددەی هۆشبەر و چەك و مرۆڤ، چالاکییە تیرۆرستی و توندوتیژییەکان، و تاوانی نێودەوڵەتیی تر.