تکیه بر رسانه‌های نظامی

تکیه بر رسانه‌های نظامی

بحران‭ ‬کووید‭-‬‭ ‬19‭ ‬اهمیت‭ ‬شاخه‭ ‬معلوماتی‭ ‬قوای‭ ‬مسلح‭ ‬اردن‭ ‬را‭ ‬بالا‭ ‬برد

برید‭ ‬جنرال‭ (‬متقاعد‭) ‬مخلص‭ ‬محمد‭ ‬المفلح،‭ ‬مدیرکل‭ ‬سابق‭ ‬هدایت‭ ‬اخلاقی،‭ ‬قوای‭ ‬مسلح‭ ‬اردن
رسانه‌ها‭ ‬نقش‭ ‬مهمی‭ ‬در‭ ‬زندگی‭ ‬انسان‌ها‭ ‬دارند؛‭ ‬این‭ ‬نقش،‭ ‬بخصوص‭ ‬با‭ ‬توجه‭ ‬به‭ ‬تحول‭ ‬تخنیکی‭ ‬رسانه‌ها،‭ ‬اهمیت‭ ‬چشمگیری‭ ‬پیدا‭ ‬نموده‭ ‬است‭. ‬توجه‭ ‬روزافزون‭ ‬به‭ ‬رسانه‌ها‭ ‬باعث‭ ‬تقویت‭ ‬اهمیت‭ ‬معلومات‭ ‬روزمره‭ ‬شده‭ ‬است؛‭ ‬به‌گونه‌ای‭ ‬که‭ ‬اکنون‭ ‬دنیا‭ ‬را‭ ‬یک‭ ‬دهکده‭ ‬کوچک‭ ‬می‌نامند‭. ‬رسانه‌های‭ ‬نظامی‭ ‬بخش‭ ‬جدایی‌ناپذیر‭ ‬این‭ ‬سیستم‭ ‬معلومات‌رسانی‭ ‬هستند‭.‬
رسانه‌های‭ ‬نظامی‭ ‬بخشی‭ ‬از‭ ‬ستراتیژی‭ ‬کلی‭ ‬دولت‭ ‬هستند‭ ‬و‭ ‬به‭ ‬این‭ ‬واقعیت‭ ‬تاکید‭ ‬می‌کنند‭ ‬که‭ ‬ستراتیژی‭ ‬معلومات‌رسانی‭ ‬بدون‭ ‬مولفه‭ ‬نظامی‭ ‬ناقص‭ ‬و‭ ‬خراب‭ ‬است‭. ‬در‭ ‬اینجا‭ ‬اهمیت‭ ‬قوای‭ ‬مسلح‭ ‬به‭ ‬حیث‭ ‬یکی‭ ‬از‭ ‬ارزشمندترین‭ ‬بخشهای‭ ‬دولت‭ ‬آشکار‭ ‬می‌شود‭. ‬معلومات‭ ‬نظامی‭ ‬هیچ‌گاه‭ ‬از‭ ‬معلومات‭ ‬دولتی‭ ‬جدا‭ ‬نبوده‭ ‬است‭. ‬برعکس،‭ ‬معلومات‭ ‬نظامی‭ ‬نمادی‭ ‬از‭ ‬دولت‭ ‬و‭ ‬اصول‭ ‬اساسی‭ ‬آن‭ ‬است‭.‬
از‌آنجا‌که‭ ‬رسانه‌ها‭ ‬سیاست‌های‭ ‬دولت‭ ‬را‭ ‬بازتاب‭ ‬می‌دهند،‭ ‬و‭ ‬به‭ ‬این‭ ‬دلیل‭ ‬که‭ ‬قوای‭ ‬مسلح‭ ‬بخش‭ ‬جدایی‌ناپذیر‭ ‬پالبسی‭ ‬و‭ ‬ستراتیژی‭ ‬کلی‭ ‬دولت‭ ‬هستند،‭ ‬رسانه‌های‭ ‬نظامی‭ ‬باید‭ ‬فعالیت‌ها‭ ‬و‭ ‬سیاست‌های‭ ‬قوای‭ ‬مسلح‭ ‬را‭ ‬در‭ ‬چارچوبی‭ ‬سازگار‭ ‬با‭ ‬رویکرد‭ ‬سیاسی‭ ‬کشور‭ ‬و‭ ‬دولت‭ ‬اردن‭ ‬توصیف‭ ‬کنند‭.‬
این‭ ‬کار‭ ‬ذریعه‭ ‬رسانه‌های‭ ‬نظامی‭ ‬و‭ ‬انتقال‭ ‬معلومات‭ ‬نظامی‭ ‬به‭ ‬مطبوعات،‭ ‬تلویزیون،‭ ‬رادیو،‭ ‬ویب‌سایت‌ها‭ ‬و‭ ‬نشریات‭ ‬در‭ ‬دورانی‭ ‬که‭ ‬رابطه‭ ‬بین‭ ‬معلومات‭ ‬نظامی‭ ‬و‭ ‬رسانه‌های‭ ‬اردن‭ ‬در‭ ‬جایگاه‌های‭ ‬رسمی‭ ‬و‭ ‬غیررسمی‭ ‬مستحکم‭ ‬است،‭ ‬انجام‭ ‬می‌گیرد‭. ‬همه‭ ‬موسسات‭ ‬رسانه‌ای‭ ‬سوار‭ ‬بر‭ ‬یک‭ ‬قایق‭ ‬هستند‭ ‬و‭ ‬اهداف‭ ‬مشترکی‭ ‬را‭ ‬تعقیب‭ ‬می‌کنند‭. ‬البته،‭ ‬گرایش‭ ‬به‭ ‬دقت‭ ‬و‭ ‬بهنگام‭ ‬بودن‭ ‬در‭ ‬راستای‭ ‬مدیریت‭ ‬بحران،‭ ‬که‭ ‬وابستگی‭ ‬چشمگیری‭ ‬به‭ ‬معلومات‭ ‬نظامی‭ ‬دارد،‭ ‬اهمیت‭ ‬بیشتری‭ ‬پیدا‭ ‬می‌کند‭.‬
معلومات‭ ‬نظامی‭ ‬در‭ ‬دوران‭ ‬بحران‭ ‬باید‭ ‬فعال‭ ‬و‭ ‬نی‭ ‬منفعل‭ ‬باشد‭. ‬این‭ ‬معلومات‭ ‬باید‭ ‬بلند‌نگر‭ ‬و‭ ‬جامع‭ ‬باشد‭. ‬این‭ ‬معلومات‭ ‬باید‭ ‬ضمن‭ ‬سازگاری‭ ‬با‭ ‬ماحول،‭ ‬از‭ ‬اصول‭ ‬ملی‭ ‬محافظت‭ ‬کند‭. ‬مهم‌تر‭ ‬این‭ ‬که،‭ ‬معلومات‭ ‬نظامی‭ ‬بالای‭ ‬دیدگاه‌های‭ ‬عمومی‭ ‬محلی،‭ ‬بخصوص‭ ‬در‭ ‬شرایط‭ ‬بحرانی،‭ ‬تاثیر‭ ‬می‌گذارد‭ ‬چون‭ ‬استفاده‭ ‬از‭ ‬منابع‭ ‬متعدد‭ ‬باعث‭ ‬تقویت‭ ‬اعتبار‭ ‬و‭ ‬باورپذیری‭ ‬آن‭ ‬می‌شود‭.‬

عساکر اردنی در حال تسلیم دادن بسته‌های مواد غذایی به ساکنان زرقا در دوران قرنطین کووید- 19. رویترز

رسانه‌های‭ ‬نظامی‭ ‬همواره‭ ‬به‭ ‬مواضع‭ ‬رسمی‭ ‬وفادار‭ ‬هستند،‭ ‬ولی‭ ‬مکمل‭ ‬نقش‭ ‬معلومات‭ ‬رسمی‭ ‬در‭ ‬راستای‭ ‬هدایت‭ ‬دیدگاه‌های‭ ‬عمومی‭ ‬محلی،‭ ‬نظامی‭ ‬و‭ ‬ملکی،‭ ‬با‭ ‬تاکید‭ ‬بر‭ ‬پرهیز‭ ‬از‭ ‬مختل‭ ‬کردن‭ ‬امنیت‭ ‬ملی‭ ‬نیز‭ ‬محسوب‭ ‬می‌شوند‭.‬
با‭ ‬توجه‭ ‬به‭ ‬شرایط‭ ‬استثنایی‭ ‬حاکم‭ ‬در‭ ‬کشور،‭ ‬به‭ ‬دلیل‭ ‬شیوع‭ ‬ویروس‭ ‬کرونا،‭ ‬همه‭ ‬سازمان‌های‭ ‬رسانه‌ای‭ ‬در‭ ‬سطح‭ ‬ملی‭ ‬فعال‭ ‬بوده‌اند‭. ‬رسانه‌های‭ ‬نظامی،‭ ‬بر‭ ‬بنیاد‭ ‬اعتماد‭ ‬ملت‭ ‬به‭ ‬قوای‭ ‬مسلح‭ ‬و‭ ‬وحدت‭ ‬تقریباً‭ ‬بی‌سابقه‭ ‬بین‭ ‬اردو‭ ‬و‭ ‬مردم،‭ ‬یکی‭ ‬از‭ ‬مطمئن‌ترین‭ ‬منابع‭ ‬خبری‭ ‬بوده‌اند‭.‬
بعد‭ ‬از‭ ‬تصویب‭ ‬‮«‬قانون‭ ‬دفاع‮»‬‭ ‬اردن‭ ‬و‭ ‬استقرار‭ ‬قطعات‭ ‬نظامی‭ ‬در‭ ‬غرفه‌های‭ ‬بازرسی،‭ ‬اردو‭ ‬به‭ ‬معیار‭ ‬اعتماد‭ ‬و‭ ‬اطمینان‭ ‬مردم‭ ‬تبدیل‭ ‬شد‭. ‬اردو‭ ‬باعث‭ ‬تقویت‭ ‬روحیه‭ ‬مردم‭ ‬شد‭ ‬چون‭ ‬مردم‭ ‬اردن‭ ‬همواره‭ ‬به‭ ‬قوای‭ ‬مسلح‭ ‬اعتماد‭ ‬داشته‌اند‭. ‬با‭ ‬وجود‭ ‬شرایط‭ ‬استثنایی‭ ‬پیش‭ ‬روی‭ ‬ملت،‭ ‬قوای‭ ‬مسلح‭ ‬یک‭ ‬پروگرام‌‭ ‬جامع‭ ‬و‭ ‬هماهنگ‭ ‬با‭ ‬قومندانان‭ ‬میدانی‭ ‬برای‭ ‬تکمیل‭ ‬کار‭ ‬‮«‬اداره‭ ‬رسانه‌ها‭ ‬و‭ ‬ارشاد‭ ‬اخلاقی‮»‬‭ ‬انکشاف‭ ‬کرده‌اند‭. ‬این‭ ‬اقدام‭ ‬ذریعه‭ ‬شاخه‌های‭ ‬نظامی‭ ‬که‭ ‬وظیفه‭ ‬هدایت‭ ‬ارتباطات‭ ‬رسانه‌ای‭ ‬برای‭ ‬تقویت‭ ‬روحیه‭ ‬و‭ ‬دادن‭ ‬امید‭ ‬و‭ ‬اطمینان‭ ‬به‭ ‬مردم‭ ‬را‭ ‬به‭ ‬عهده‭ ‬دارند،‭ ‬نمود‭ ‬پیدا‭ ‬نموده‭ ‬است‭. ‬قوای‭ ‬مسلح‭ ‬کانفرنس‌های‭ ‬خبری‭ ‬متعددی‭ ‬را‭ ‬درباره‭ ‬رویدادهای‭ ‬جاری‭ ‬برگزار‭ ‬کرده‌اند‭. ‬رسانه‌های‭ ‬خصوصی‭ ‬از‭ ‬این‭ ‬بیانیه‌های‭ ‬رسمی‭ ‬با‭ ‬تاکید‭ ‬بر‭ ‬استفاده‭ ‬از‭ ‬همه‭ ‬ابزارهای‭ ‬موجود‭ ‬برای‭ ‬حفظ‭ ‬روحیه،‭ ‬استفاده‭ ‬نموده‭ ‬اند‭.‬
همزمان،‭ ‬رسانه‌های‭ ‬نظامی‭ ‬در‭ ‬قسمت‭ ‬مقابله‭ ‬مستقیم‭ ‬با‭ ‬این‭ ‬شیوع‭ ‬جهانی‭ ‬فعال‭ ‬شده‌اند‭. ‬پروگرام‭ ‬های‭ ‬عاجل‭ ‬برای‭ ‬پخش‭ ‬محتوای‭ ‬رسانه‌ای‭ ‬و‭ ‬طرزالعمل‌های‭ ‬مورد‭ ‬ضرورت‭ ‬شهروندان‭ ‬تدوین‭ ‬شده‭ ‬است‭. ‬دلایل‭ ‬وقوع‭ ‬این‭ ‬بحران‭ ‬ذریعه‭ ‬شاخه‌های‭ ‬معلومات‌رسانی‭ ‬‮«‬اداره‭ ‬رسانه‌ها‭ ‬و‭ ‬ارشاد‭ ‬اخلاقی‮»‬‭ ‬تشریح‭ ‬شده‭ ‬است‭. ‬این‭ ‬اداره‭ ‬در‭ ‬بین‭ ‬همتایان‭ ‬خود‭ ‬نقشی‭ ‬اساسی‭ ‬در‭ ‬آماده‌سازی‭ ‬و‭ ‬ارائه‭ ‬روزافزون‭ ‬ارتباطات‭ ‬رسانه‌ای،‭ ‬به‭ ‬شکل‭ ‬مستقیم‭ ‬یا‭ ‬غیرمستقیم،‭ ‬داشته‭ ‬است‭.‬
پروگرام‭ ‬های‭ ‬متناسب‭ ‬با‭ ‬بحران‭ ‬ویروس‭ ‬کرونا‭ ‬و‭ ‬پروگرام‭ ‬هایی‭ ‬برای‭ ‬ارتقای‭ ‬روحیه‭ ‬انکشاف‭ ‬شدند‭. ‬این‭ ‬پروگرام‭ ‬ها‭ ‬در‭ ‬کنار‭ ‬دیگر‭ ‬موسسات‭ ‬رسانه‌ای‭ ‬نقش‭ ‬معلومات‌رسانی‭ ‬و‭ ‬تعلیمی‭ ‬برای‭ ‬تمام‭ ‬جامعه‭ ‬داشتند‭. ‬این‭ ‬پروگرام‭ ‬ها‭ ‬موضوعات‭ ‬صحت،‭ ‬جلوگیری‭ ‬از‭ ‬مرض‭ ‬و‭ ‬قوانین‭ ‬جاری‭ ‬مرتبط‭ ‬با‭ ‬بحران،‭ ‬مثل‭ ‬‮«‬قانون‭ ‬دفاع‮»‬‭ ‬را‭ ‬پوشش‭ ‬می‌دادند‭.‬
ارتباطات‭ ‬نظامی‭ ‬بین‭ ‬خود‭ ‬قوا‭ ‬نیز‭ ‬نقش‭ ‬مهمی‭ ‬داشت‭. ‬این‭ ‬ارتباطات‭ ‬یکی‭ ‬از‭ ‬موثرترین‭ ‬روش‌های‭ ‬بسیج‭ ‬قوای‭ ‬مسلح‭ (‬یکی‭ ‬از‭ ‬کلان‌ترین‭ ‬موسسات‭ ‬ملی‭) ‬به‭ ‬شکل‭ ‬خاص‭ ‬و،‭ ‬مردم‭ ‬اردن‭ ‬به‭ ‬شکل‭ ‬عام،‭ ‬است‭. ‬مقالات‭ ‬و‭ ‬اخبار‭ ‬مکتوب‭ ‬شهروندان‭ ‬را‭ ‬آماده‭ ‬می‌کند‭ ‬و‭ ‬زمینه‭ ‬تقویت‭ ‬آگاهی،‭ ‬دانش‭ ‬و‭ ‬فرهنگ‭ ‬را‭ ‬فراهم‭ ‬می‌کند‭.‬
تلویزیون‭ ‬نظامی‭ ‬در‭ ‬دوران‭ ‬شیوع‭ ‬جهانی‭ ‬نقش‭ ‬مهم‌تری‭ ‬دارد‭. ‬شهروندان‭ ‬اردن‭ ‬برای‭ ‬کسب‭ ‬معلومات‭ ‬به‭ ‬مجاری‭ ‬رسمی،‭ ‬از‭ ‬جمله‭ ‬رسانه‌های‭ ‬نظامی،‭ ‬روی‭ ‬آورده‌اند،‭ ‬چون‭ ‬ارزش‭ ‬این‭ ‬رسانه‌ها‭ ‬ثابت‭ ‬شده‭ ‬است‭ ‬و‭ ‬ادارات‭ ‬دولتی‭ ‬نقش‭ ‬برجسته‌ای‭ ‬در‭ ‬میدان‭ ‬مبارزه‭ ‬با‭ ‬شیوع‭ ‬جهانی‭ ‬به‭ ‬عهده‭ ‬گرفته‌اند‭. ‬پروگرام‭ ‬های‭ ‬مخصوصی،‭ ‬از‭ ‬جمله‭ ‬پروگرام‭ ‬هفته‌وار‭ ‬اردوی‭ ‬عرب‭ ‬ما،‭ ‬تولید‭ ‬شده‭ ‬است‭. ‬در‭ ‬هر‭ ‬عرصه‭ ‬به‭ ‬نقش‭ ‬قوای‭ ‬مسلح‭ ‬در‭ ‬راستای‌های‭ ‬تخصصی‭ (‬صحت،‭ ‬انجینری،‭ ‬رادیو،‭ ‬پولیس‭ ‬نظامی،‭ ‬لوجستیک‭) ‬پرداخته‭ ‬می‌شود‭.‬
کانفرنس‌های‭ ‬معلومات‌رسانی‭ ‬نظامی،‭ ‬همانند‭ ‬راپور‌ها‭ ‬و‭ ‬پروگرام‭ ‬های‭ ‬مستند‭ ‬مربوط‭ ‬به‭ ‬نقش‭ ‬قوای‭ ‬مسلح‭ ‬در‭ ‬دوران‭ ‬شیوع‭ ‬جهانی،‭ ‬ذریعه‭ ‬تلویزیون‭ ‬پخش‭ ‬می‌شود‭. ‬باید‭ ‬متوجه‭ ‬بود‭ ‬که‭ ‬همه‭ ‬پروگرام‭ ‬های‭ ‬رادیویی‭ ‬و‭ ‬تلویزیونی‭ ‬و‭ ‬مجله‭ ‬نظامی‭ ‬الاقصی‭ ‬در‭ ‬ویب‌سایت‭ ‬رسمی‭ ‬قوای‭ ‬مسلح،‭ ‬صفحه‭ ‬فیسبوک‭ ‬آن‭ ‬و‭ ‬دیگر‭ ‬درگاه‌های‭ ‬رسانه‌ای‭ ‬اجتماعی‭ ‬در‭ ‬دسترس‭ ‬است‭.‬
در‭ ‬اخیر‭ ‬اشاره‭ ‬می‌کنیم‭ ‬که‭ ‬استفاده‭ ‬از‭ ‬رسانه‌های‭ ‬نظامی‭ ‬مستلزم‭ ‬تعقیب،‭ ‬دقت،‭ ‬هشیاری‭ ‬و‭ ‬تامل‭ ‬و‭ ‬ترویج‭ ‬جدیت‭ ‬در‭ ‬بین‭ ‬شهروندان‭ ‬است‭. ‬ما‭ ‬برای‭ ‬مردم‭ ‬اردن،‭ ‬که‭ ‬به‭ ‬موسسات‭ ‬نظامی‭ ‬اطمینان‭ ‬دارند،‭ ‬معیار‭ ‬اعتماد‭ ‬هستیم‭. ‬این‭ ‬اعتماد‭ ‬با‭ ‬تظاهرات‭ ‬بی‌سابقه‭ ‬مردم‭ ‬اردن‭ ‬برای‭ ‬حمایت‭ ‬از‭ ‬اردو‭ ‬به‭ ‬نمایش‭ ‬گذاشته‭ ‬شد‭.‬
این‭ ‬اشتیاق‭ ‬شگفت‌انگیز‭ ‬یا‭ ‬تصادفی‭ ‬نبود‭. ‬نخست‭ ‬و‭ ‬مهم‭ ‬این‭ ‬که‭ ‬مردم‭ ‬اردو‭ ‬را‭ ‬تجسم‭ ‬وطن‌پرستی‭ ‬اصیل‭ ‬می‌دانند‭ ‬و‭ ‬دستاوردهای‭ ‬حرفوی‭ ‬و‭ ‬متعالی‭ ‬این‭ ‬قوای‭ ‬توانمند‭ ‬و‭ ‬بی‌پروا‭ ‬را‭ ‬ستایش‭ ‬می‌کنند‭.